Stosunek biskupów do nuncjusza uwaz˙ał za nienormalny. Wydaje sie˛, jak gdyby biskupi widzieli w nim tylko przedstawiciela Stolicy Apostolskiej wobec rza˛du i jego znaczenie ograniczali jedynie do utrzymania dobrych z nim stosunków. Sta˛d nuncjusz nie jest zapraszany na konferencje i robi sie˛ wszystko, aby w nich nie uczestniczył, tak przynajmniej sie˛ wydaje. Waz˙ne sprawy załatwia sie˛ bez niego. Owszem, nuncjusz posiada konieczne informacje, ale zdobywa je własnymi kanałami. Według opinii bp. Matulewicza, biskupi katoliccy w stosunku do Stolicy Apostolskiej i jej przedstawicieli nie powinni miec´ z˙adnych tajemnic w sprawach kos´cielnych. Jest to konieczne, aby nuncjusze mogli czuwac´ nad sprawami kos´cielnymi i informowac´ o nich Kurie˛ Rzymska˛ zgodnie z kanonem 267 § 1 nr 27. Drobnym uzupełnieniem tej samej problematyki jest odpowiedz´ biskupa wilen´skiego na projekt Komitetu Biskupów, aby tłumaczyc´ i wydawac´ encykliki i pisma papieskie. W aktach prymasa zaznaczono tylko jego odpowiedz´: „zgadza sie˛ z projektem i prosi o wysyłanie do kurii wilen´skiej 600 egzemplarzy”8. Chciał wie˛c, aby kaz˙dy ksia˛dz diecezji wilen´skiej miał kontakt z nauczaniem papieskim. Problemy prawne Konferencji Biskupów od samego pocza˛tku niepokoiły nuncjusza Rattiego. Polecenie kard. De Lai, aby bp Matulewicz wypowiedział sie˛ o zjazdach biskupów, s´wiadczyłoby, z˙e władze kos´cielne zbieraja˛ materiał na ten temat. Byc´ moz˙e głos Biskupa wilen´- skiego został wzie˛ty pod uwage˛ przy wskazaniach Piusa XI w lutym 1924 roku dla sekretarza episkopatu bp. Przez´dzieckiego: aby zjazdy ogólnokrajowe nie przeszkadzały zjazdom prowincji kos´cielnych oraz z˙e na zjazdach poz˙a˛dana jest obecnos´c´ nuncjusza, co postulował bp Matulewicz9. Jeszcze dobitniej podkres´lił to na polecenie Sekretariatu Stanu nuncjusz Lauri, z˙e jakakolwiek uchwała Konferencji Episkopatu, która 369 7 Litterae, s. 88-93, pismo bp. Matulewicza do kard. Kajetana De Lai, 2 VIII 1923; Odnos´ny kanon Kodeksu Prawa Kanocznego, na który powoływał sie˛ bp Matulewicz, brzmiał: „Legati qui mittuntur cum titulo Nuntii aut Internuntii: [...] 2o In territorio sibi assignato advigilare debent in Ecclesiarum statum et Romanum Pontificem de eodem certiorem reddere (267, 2). 8 ADS, Akta ogólne, Zjazdy XX Biskupów w 1924 r., Do zreferowania kardynałowi Prymasowi, s. 3. 9 S. Wilk, Episkopat..., dz. cyt., s. 71.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==