nieuniknione. Wszystkie narody domagaja˛ sie˛ swoich praw, z˙a˛daja˛ ich równiez˙ i Białorusini. Ich odrodzenia nic nie zatrzyma”29. Pragnienie Białorusinów, aby w Wilnie miec´ swoja˛ s´wia˛tynie˛, udało sie˛ połowicznie spełnic´. Mianowicie ksie˛z˙a Litwini udoste˛pniali im własna˛ s´wia˛tynie˛ – s´w. Mikołaja. Od 1 listopada 1921 roku o godzinie 10 odbywało sie˛ regularnie naboz˙en´stwo z kazaniem i s´piewami białoruskimi30. W warunkach wilen´skich było to niewa˛tpliwie duz˙e osia˛gnie˛cie. Ks. dr Ildefons Bobicz przetłumaczył na je˛zyk białoruski niedzielne ewangelie mszalne, do których dodał własne homilie i zatytułował: „Niadzielašnija Ewanhelli i Nawuki”. Przed drukiem prace˛ dano do recenzji ks. Piotrowi Kraujaulisowi, Litwinowi. Ocena była pozytywna. Swoja˛ opinie˛ o niej wyraziło takz˙e kilku ksie˛z˙y Białorusinów. Najwidoczniej Biskup jednak miał wa˛tpliwos´ci czy na tej podstawie moz˙e pozwolic´ na druk i zalecic´ do uz˙ywania na ambonie. Kanclerz ks. Lucjan Chalecki poprosił o opinie˛ o. Władysława Szczepan´skiego jezuite˛, profesora Pisma s´wie˛tego na Uniwersytecie Warszawskim. W swoim lis´cie zaznaczył, z˙e je˛zyk białoruski nie posiada słownika oraz, z˙e be˛dzie to pierwszy przekład Ewangelii niedzielnych31. Ks. Szczepan´ski, nie wchodza˛c w tekst tłumaczenia, a opieraja˛c sie˛ na informacjach ks. Chaleckiego oraz powołuja˛c sie˛ na posługiwanie sie˛ przez Białorusinów tekstem polskim, wyraził negatywna˛ opinie˛. W argumentacji ks. Szczepan´skiego pobrzmiewa tez˙ nuta solidaryzmu z Polakami, aby nie dopus´cic´ je˛zyka białoruskiego do z˙ycia kos´cielnego, gdy pisze: „Wszak juz˙ sama roztropnos´c´ i miłos´c´ pasterska absolutnie sub gravi nie pozwala Biskupowi, aby takie perykopy wprowadzał na ambone˛ jako tekst kos´cielny, jez˙eli zachodzi obawa, z˙e wywoła was´nie i rozterki po parafiach zamiast ogólnego zbudowania, jes´li przy tym dotychczasowa praktyka była inna, jes´li kresowy lud rozumie przekład w innym pokrewnym je˛zyku dotychczas uz˙ywanym”32. Cenzor ks. Kraujalis, polemizuja˛c z ks. Szczepan´skim, podtrzymał swoja˛ pozytywna˛ opinie˛. Zarzucił mu, z˙e nie przytacza argumentów 297 29 Journal, s. 324. 30 A. Stankiewicz , Rodnaja mowa..., dz. cyt., s. 132. 31 LCVA 1674, 2, vol. 24 k. 2, list L. Chaleckiego do Wł. Szczepan´skiego, 13 VII 1921. 32 Tamz˙e, k. 4, pismo Wł. Szczepan´skiego do L. Chaleckiego, 23 VII 1921.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==