komitet66. Z czasem do prowadzenia prac społecznych powołał stały komitet w składzie: ks. kanonik Karol Lubianiec, ks. Leon Z˙ebrowski, dziekan z Grodna, ks. Antoni Kuryłłowicz, takz˙e z Grodna. Sekretarzem generalnym został ks. Ignacy Olszan´ski z Wilna67. Wkrótce po zdobyciu Wilna, naczelnik pan´stwa Józef Piłsudski zwrócił ordynaruszowi wilen´skiemu dawna˛ posiadłos´c´ kos´cielna˛ w Trynopolu, miejscowos´ci połoz˙onej na prawym brzegu Wilii, 7 km na północ od centrum Wilna, dzis´ znajduja˛cej sie˛ w granicach miasta. Tam od 1700 roku mies´cił sie˛ klasztor Zakonu Trynitarzy, sta˛d nazwa. W połowie XVIII wieku postawiono tu kos´ciół i zabudowania klasztorne w stylu rokokowym. Po powstaniu listopadowym władze carskie zlikwidowały klasztor, a budynki przekazały prawosławnemu metropolicie wilen´skiemu na letnia˛ rezydencje˛. W marcu 1919 roku ówczesne władze komunistyczne umies´ciły tam sierociniec litewski, który z Orenburga nad Uralem repatriował ks. Nikodem Raštutis68. Piłsudski podarował Trynopol bp. Matulewiczowi wraz z mieszkan´cami „bez z˙adnych warunków i zastrzez˙en´”69. Biora˛c pod uwage˛, z˙e były to cie˛z˙kie czasy powojenne oraz z˙e dzieci nalez˙ały do antagonistycznej mniejszos´ci litewskiej, na Biskupie cia˛z˙ył moralny obowia˛zek zatrzymania ich w Trynopolu. Maja˛c zapewne w pamie˛ci swoje lata sieroce, powiedział, z˙e nie dozwoli, aby z jego powodu spadła choc´by jedna łza dziecka70. Gdy sytuacja sie˛ unormowała, opieke˛ nad sierocin´cem przeja˛ł Litewski Komitet Dobroczynny, z którym Biskup zawarł umowe˛ dzierz˙awna˛. Zarezerwował dla siebie pokój, do którego od czasu do czasu przybywał na odpoczynek. Z ogrodu, sadu i gospodarstwa otrzymywał produkty z˙ywnos´ciowe, takie jak owoce, warzywa, nabiał, mie˛so. Gospodarstwo domowe prowadziła Agata Kudirkaite, siostra marianina ks. Feliksa Kudirki, która uprzednio kierowała kuchnia˛ u marianów we Fryburgu71. Według wychowanka zakładu z lat 1919-1923 Kazimierza Skabo, posiadłos´c´ obej258 66 Journal, s. 262-263. 67 Catalogus ecclesiarum et cleri Dioecesis Vilnensis [...] 1925, s. 14. 68 V. Kulbokiene, Trinapolis, w: Encyclopedia Lituanica, t. V, Boston 1976, s. 499. 69 LP, t. II, s. 140, pismo do Kurii Meropolitalnej Wilen´skiej, 22 XII 1925. 70 J. Krišcˇiukaitis, Wspomnienia sekretarza o Biskupie wilen´skim, w: Wspomnienia, s. 247. 71 Tamz˙e, s. 247-248.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==