samemu argumentów narodowos´ciowych i politycznych. Wyposaz˙ył wie˛c go w ogólna˛ jurysdykcje˛, okazywał cierpliwos´c´ i uprzejmos´c´, a nawet pomoc materialna˛138. Prosił kilkakrotnie o interwencje˛ nuncjusza. Ten zarówno w stosunku do abp. Hryniewieckiego, jak i bp. Bandurskiego okazał sie˛ bezsilny. Obawiał sie˛, z˙e jakakolwiek ingerencja Stolicy Apostolskiej w te sprawy moz˙e wywołac´ skutki podobne do listu kardynała A. Bertrama, z˙e moz˙e wywołac´ jedynie nieche˛c´ Polaków wobec Stolicy Apostolskiej i samego bp. Matulewicza139. Nuncjusz prosił o rade˛ kardynała Gasparriego. Rozwaz˙ano moz˙liwos´c´ wyjazdu bp. Bandurskiego do Ameryki, ale Stolica Apostolska nie chciała wzia˛c´ go na swoje utrzymanie. Nuncjusz pisał wie˛c 25 lutego 1921 roku do bp. Matulewicza: „Słuszne i jedynie słuszne jest zdanie i poste˛powanie Waszej Ekscelencji, które polega na roztropnym milczeniu i czujnej cierpliwos´ci”140. Sporo ksie˛z˙y zajmowało sie˛ polityka˛ legalnie jako posłowie i senatorowie. W 1919 roku do Sejmu ustawodawczego w Warszawie wszedł ks. Stanisław Maciejewicz141. Do Sejmu wilen´skiego w 1922 roku zostało wybranych az˙ 9 ksie˛z˙y. Dwudziestoosobowa delegacja tego Sejmu, w tym ks. Adam Kuleszo i ks. Ignacy Olszan´ski, została dokooptowana do Sejmu ustawodawczego w Warszawie142. W latach 1922-1927 spos´ród ksie˛z˙y wilen´skich senatorami byli Stanisław Maciejewicz i Leon Z˙ebrowski, a posłami sejmu Ignacy Olszan´ski i Adam Stankiewicz. Ks. Stankiewicz był Białorusinem, wszedł do Sjmu z listy mniejszos´ci narodowych i nalez˙ał do Klubu Białoruskiego143. Autorzy memoriału do episkopatu Polski nie mogli bp. Matulewiczowi darowac´, z˙e nie przeszkodził ks. Stankiewiczowi kandydowac´, a nawet, z˙e usprawiedliwiał to „bezstronnos´cia˛ i równos´cia˛ dla wszystkich”144. Działo 211 138 Stolica, s. 268, list J. Matulewicza do A. Rattiego, 28 XII 1920. 139 Tamz˙e, s. 281-282, raport A. Rattiego dla sekretarza stanu P. Gasparriego, 23 II 1921. 140 Tamz˙e, s. 283, list A. Rattiego do J. Matulewicza, 25 II 1921. 141 I. Ihnatowicz , Vademecum do badan´ nad historia˛ XIX i XX wieku, Warszawa 1971, t. 2, s. 109. 142 A. Srebrakowski, Sejm Wilen´ski 1922 roku, idea i jej realizacja, Wrocław 1995, s. 80-81. 143 I. Ihnatowicz , Vademecum..., dz. cyt., t. 2, s. 115. 144 LMAB, F 43, vol. 7080, Memoriał do JJ. EE. Biskupów Polskich w sprawie Biskupstwa Wilen´skiego, k. 9-10, brudnopis.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==