niektórzy ksie˛z˙a nie wytrzymywali psychicznie i powołuja˛c sie˛ na równe prawa, domagali sie˛ przeniesienia w bezpieczne miejsca. Z kolei do ich parafii nikt nie chciał is´c´. Pisza˛c o tym do nuncjusza Lauriego, bp Matulewicz błagał go o rade˛, czy moz˙e wbrew woli ksie˛z˙y mianowac´ ich na zagroz˙one parafie107. W odpowiedzi nuncjusz zache˛cał Biskupa, aby swoja˛ gorliwos´cia˛ nakłaniał proboszczów do pos´wie˛cenia swojego z˙ycia dla dobra wiernych108. Che˛tnych do tego ksie˛z˙y znalazł głównie ws´ród Białorusinów, których posłał do swoich rodaków. Jakz˙e wymowne jest oskarz˙enie Kapituły Wilen´skiej, która ws´ród „grzechów” Biskupa wymienia „planowe obsadzanie całego niemal dekanatu dzis´nien´skiego ksie˛z˙mi Białorusinami”109. Bieniakonie były ostatnia˛ parafia˛, w której wysta˛pił konflikt o proboszcza. Była to parafia mieszana, polsko-litewska, lez˙ała w powiecie lidzkim, w województwie nowogródzkim. Wiosna˛ 1925 roku został tam mianowany proboszczem ks. Józef Dubietis, Litwin. Grupa parafian chciała jednak, aby proboszczem był wikary ks. Nikodem Kozłowski, Polak. Uwaz˙ała, z˙e przy okazji uda jej sie˛ usuna˛c´ je˛zyk litewski z kos´cioła. 10 maja 1925 roku do Bieniakoni przybył ks. Dubietis, ale nie wpuszczono go do plebanii. Wystosowano liczne pisma o interwencje˛: do kardynała Aleksandra Kakowskiego, do nuncjusza, do wojewody, do MWRiOP110. Rozpe˛tano kampanie˛ prasowa˛. Odpowiadaja˛c na interwencje˛ ministerstwa, bp Michalkiewicz, wikariusz generalny, 31 lipca 1925 roku pisał: „Kuria komunikuje, z˙e za pozostawieniem ks. Kozłowskiego, dawnego wikarego bieniakon´skiego kos´cioła, na stanowisku proboszcza w Bieniakoniach, wyste˛powała nieznaczna garstka parafian, podagitowanych przez kilku wichrzycieli, ogół parafian spokojnie przyja˛ł wiadomos´c´ o naznaczeniu na proboszcza w Bieniakoniach ks. Dubietisa. Obecnie w Bieniakoniach panuje niczym nie zma˛cony spokój, gdyz˙ wichrzyciele przekonali sie˛ o niemoz˙nos´ci wywołania powaz˙niejszych zaburzen´”111. 205 107 Litterae, s. 165, list do L. Lauriego, 15 XI 1924. 108 LCVA, 1674, 2, vol. 34, k. 48, list L. Lauriego do J. Matulewicza, 11 XII 1924. 109 LMAB, F 43, VKF 520, s. 310. 110 AAN, MWRiOP, 413, k. 33-34, 37. 111 Tamz˙e, k. 38.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==