dy i pokoju”23. Podtrzymał zakaz administratora apostolskiego ks. Kazimierza Michalkiewicza, aby w kos´ciołach nie robic´ jakichkolwiek ogłoszen´ dotycza˛cych zagadnien´ s´wieckich bez zgody ordynariusza. Nawoływał: „Nie wdawajcie sie˛ w spory polityczne. Waszym stronnictwem niech be˛dzie stronnictwo Jezusa Chrystusa i Kos´cioła katolickiego. Jak Pan nasz, Jezus Chrystus, obejmuja˛c wszystkich ludzi nieskon´czona˛ miłos´cia˛ za wszystkich, takz˙e za nieprzyjaciół, złoz˙ył siebie jako ofiare˛ na ołtarzu Krzyz˙a, tak i Wy otaczajcie miłos´cia˛ wszystkich ludzi, bez róz˙nicy narodowos´ci czy czegokolwiek innego”24. Zache˛cał ksie˛z˙y do prac społecznych: „Przede wszystkim wspierajcie – na wszelki moz˙liwy sposób – tych, którzy cierpia˛ biede˛ i niedostatek, którzy wyniszczeni przez wojne˛, gina˛ z głodu i chorób”25. Odpowiadaja˛c na zapotrzebowanie zarówno prywatnych osób, jak i władz pan´stwowych, podstawowa˛ tres´c´ tego okólnika powtórzył w nieco rozszerzonej i zmienionej formie 2 kwietnia 1925 roku26. Nuncjusz Ratti wyraził zadowolenie z okólnika, pisza˛c do bp. Matulewicza: „Upomnienia zas´ natychmiast przeczytałem z wielkim wewne˛trznym zbudowaniem, sa˛ bowiem jak najbardziej poz˙yteczne, tak co do tres´ci, jak i co do formy; oby znalazły uległe dusze”27. Popatrzmy, w jakim stopniu ten wielonarodowy skład wiernych i duchowien´stwa znalazł odbicie w dobieraniu sobie współpracowników przez bp. Matulewicza. Chronologicznie pierwsza˛ sprawa˛ do załatwienia, jaka sie˛ wyłoniła w diecezji wilen´skiej, było mianowanie biskupa pomocniczego. Wobec oznak niezadowolenia Polaków w Wilnie z nominacji bp. Matulewicza wizytator Ratti juz˙ 22 listopada 1918 roku zwrócił sie˛ do niego z sugestia˛ przedstawienia ewentualnych kandydatów na biskupów pomocniczych28. Tydzien´ póz´niej informował wizytator kardynała Gasparriego, z˙e diecezja wilen´ska ma prawo do trzech sufraganów: w Wilnie, Trokach i w Brzes´ciu, co odpowiadałoby trzem narodowos´ciom diecezji: Polakom, Litwinom i Białorusinom. Przyto189 23 Tamz˙e. 24 Tamz˙e, s.169. 25 Tamz˙e, s.170. 26 J. Matulewicz, Praescripta et monita de praedicatione, „Kurenda” 1925, s. 17-19. 27 Stolica, s. 141. 28 Stolica, s. 98, list A. Rattiego do bp. Matulewicza, 22 XI 1918.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==