3. DUSZPASTERZ KSIE˛Z˙Y Ksie˛z˙a stanowili grono najbliz˙szych współpracowników Biskupa. Od ich liczby, urobienia duchowego, wykształcenia zalez˙ała owocnos´c´ pracy duszpasterskiej. Władze polityczne, da˛z˙a˛c do instrumentalnego wykorzystania Kos´cioła, usiłowały rozcia˛gna˛c´ na nich swój wpływ. W sprawozdaniu dla Stolicy Apostolskiej z 11 czerwca 1923 roku bp Matulewicz podaje, z˙e do diecezji wilen´skiej nalez˙ało 581 ksie˛z˙y1, z których w cia˛gu przeszło czterech lat sam wys´wie˛cił 652. Czas wojny i rewolucji na Wschodzie nie pozostał bez wpływu na stan liczebny kapłanów. Jedenastu z nich straciło z˙ycie3, niektórzy wyjechali i przyje˛li obowia˛zki poza diecezja˛ lub zacia˛gne˛li sie˛ jako kapelani wojskowi4. Biskup przyja˛ł pewna˛ grupe˛ ksie˛z˙y z terenów Rosji5. Kapituła wilen´ska w 1924 roku oceniła ich liczbe˛ na około 306. Przewaz˙nie nie byli oni uwzgle˛dniani w wykazach statystycznych. Pocza˛wszy od paz´dziernika 1920 roku, cze˛s´c´ diecezji nalez˙ała do Republiki Litewskiej. Na tym terenie w 1923 roku przebywało 71 ksie˛z˙y7, uje˛tych w statystykach diecezji. Ponadto w tym samym czasie w diecezji pracowało 43 ksie˛z˙y zakonnych8. A wie˛c w sumie w 1923 roku było 624 ksie˛z˙y. Biskup odczuwał szczególnie brak młodych duchownych, którzy mogli byc´ wikarymi i katechetami9. 186 1 Litterae, s. 38. 2 Tamz˙e, s. 54. 3 Tamz˙e, s. 32. 4 Tamz˙e, s. 31. Liczba kapelanów Wojska Polskiego z diecezji wilen´skiej 1 VIII 1920 wynosiła 28 (ADS, Akta ogólne, Zjazdy XX Biskupów w 1920 r., posiedzenie 27-30 VII 1920 r. w Cze˛stochowie). 5 Litterae, s. 55. 6 ADS, Akta ogólne, Podział diecezji i metropolii 1920-1924, nr 82. 7 Litterae, s. 34. 8 Tamz˙e, s. 38-39. 9 Tamz˙e, s. 54.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==