2. BISKUP WOBEC ZMIAN POLITYCZNYCH Gdy 8 grudnia 1918 roku bp Matulewicz obejmował diecezje˛, w Wilnie panowali Niemcy i zalez˙ni od nich Litwini. Jednak ze wschodu zbliz˙ała sie˛ Czerwona Armia. Wojsko niemieckie miało wkrótce opus´cic´ miasto. Kilka wzajemnie zwalczaja˛cych sie˛ os´rodków szykowało sie˛ do przeje˛cia spadku. W dniu 15 grudnia bp Matulewicz przy współudziale bp. Franciszka Karevicˇiusa i asys´cie prałata Kazimierza Michalkiewicza w katedrze wilen´skiej udzielił sakry biskupiej ks. Edwardowi O’Rourke, mianowanemu ordynariuszem diecezji ryskiej. W dniu naste˛pnym biskupi odbyli narade˛ jak sie˛ przygotowac´ na spotkanie Sowietów. Postanowiono, aby ksie˛z˙a w kazaniach wykładali nauke˛ Chrystusowa˛, akcentuja˛c te tematy przeciwko którym wyste˛puja˛ komunis´ci, aby uporza˛dkowali sprawy finansowe. Rozmawiano tez˙ o dalszej przyszłos´ci, o odzyskiwaniu dawnych s´wia˛tyn´ katolickich, o wzorach ksia˛g metrykalnych, o misjach, o zakładaniu zakonów, o wprowadzaniu w z˙ycie nowego Kodeksu Prawa Kanonicznego, o wzajemnej wymianie dos´wiadczen´. O ile be˛dzie moz˙na, postanowili wydac´ wspólny list do wiernych, którego opracowanie zlecono Biskupowi Wilen´skiemu. Wieczorem tego samego dnia bp Matulewicz zwołał ksie˛z˙y z miasta, którym przekazał podje˛te decyzje. Wspólnie zastanawiali sie˛, jak je wprowadzic´ w z˙ycie. Zaplanowano w kos´ciołach Wilna po kolei urza˛dzac´ specjalne naboz˙en´stwa z odpowiednimi kazaniami1. W mies´cie było niespokojnie. Połoz˙enie Biskupa było niezwykle trudne. „Nie wiadomo było – notuje – jak sie˛ ustosunkowac´, z˙eby wszystkim dogodzic´. Wszystko wrzało. Trzymałem sie˛ Chrystusa i Kos´cioła. 160 1 Journal, 160-163.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==