Sanctus Stanislaus Papczynski Scripta Collectanea

315 inventio, dispositio, elocutio vicit eloquentior. q. Testis huius rei clarissimus est Aeschines orator; qui cum Rhodi exul orationem suam adversus Demosthenem Athenis habitam recitasset, admirantibus universis Rhodiis, cum tali oratione adversarium non profligasse, exclamasse fertur: “Ah! desineretis admirari, si, quae ad haec respondit Demosthenes, audissetis”553. u. Nimirum, seu vincere vis, seu non vis vinci, eloquentia tibi summa opus est, in Praetorio. (25) b. Sacras hic exedras reverenter in ultimis exosculor; neque opusne habeant Rhetoribus, disputo. t. Vestris haec iudiciis, Auditores Humanissimi, relinquo; qui facili negotio definire potestis, plorantemne verbi divini praeconem malitis audire, an tonantem? pium, an disertum? religiosum, an eruditum? Mihi profecto semper illi primam in sacris rostris lauream promereri videntur, qui cum gemitu motum, cum pietate facundiam, cum religione eruditionem suavi nexu sciunt copulare. t. In promptu sententiae huius rationem habeo, cum vos ibi frequentiores adesse video, ubi non frigidus, non siccus, non durus, aut asper, sed fervens, [p. 27] eloquens, copiosus, persuavis ecclesiastes cathedram adornat. (26) t. Quodsi demum volueritis mecum ad publica lectoria descendere, illos hic omnino probabitis et approbabitis Doctores, qui suas vel artes, vel scientias facunde sciunt exponere. (27) t. Caeterum per cameras institorias, per varias officinas, per omnium artificium diversoria, non est mihi ratio vagandi, nec intentio; ne forte et me ipsum inani cursu fatigem, et vestra benevolentia patientiaque abutar. b. Itaque constringo frena orationi meae, gressumque sisto. (28) b. Nam et ex his, quae iam dicta sunt, unusquisque percipere valeat: Eloquentiae cognitionem, artem et usum, universo hominum generi ac statui, non secus ac ignem, aerem, aquam, panemque mortalibus universis, esse necessarium. 553 Cf. Momigliano A., s.v. Eschine: EI XIV, 301: “Demostene ebbe facile giuoco nel 330, quando fu discussa dopo molto ritardo la causa, a opporre all’orazione di Eschine ‘Contro Ctesifonte’ la sua ‘Per la Corona’, dove faceva l’apologia della sua opera politica. La corona fu concessa a Demostene; ed Eschine andò in volontario esilio in Asia, poi a Efeso e a Rodi”.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==