Pisma-zebrane-Papczynski.indb

zwiastun królowej sztuk 94 Przedmowa (identyczna dla wyd. I i II) „ Królową sztuk – tak za najwymowniejszym Wernuleuszem nazwałem sztukę wymowy – przedstawiłem w sześciu księ- gach. W ten sposób w niewielkich rozmiarach zamknąłem nie- zmierzony ocean wymowy. Ze skrótu tego dzieła, dokonanego ze względu na młode umysły 3 wymagające użyźnienia, powstały te oto źródełka, które wypadało nazwać Zwiastunem królowej sztuk . Jeśli zatem, życzliwy Czytelniku, odniesiesz się przychylnie do tego dziełka, wkrótce doczekasz się wydania samej Królowej sztuk . Przyznaję, że w obecnym dziełku nie ma nic takiego, co by przedstawiało jakąś niezwykłą wartość, i dlatego nie przewiduję, aby spotkało się ono z dużym uznaniem ze strony ludzi wykształ- conych. Liczę jednak przede wszystkim na uczniów sztuki wy- mowy, nie na nauczycieli. Postanowiłem za pomocą nielicznych przepisów ukształtować umysły uczniów, im zatem je przekazu- ję, poświęcam i polecam, aby je wertowali chętnie i dokładnie się ich wyuczyli na pamięć. Jeśli dziwi cię, [życzliwy Czytelniku], że śmiałem stanąć w długim szeregu nauczycieli wymowy, to mam na swoje usprawiedliwienie to, że nie wszyscy retorzy jednako się podobają i odpowiadają wszystkim. Podobnie jak przygotowuje się wielką ilość broni nie tylko z samej konieczności, ale i od- powiednio do zaistniałej sytuacji, tak też jest i z książkami. Po- dobnie jakiś miecz uchodzi za najlepszy, ale nie wszystkim może on odpowiadać i dlatego należy wybierać miecz odpowiedni dla tego, który ma się nim posługiwać. Czyż może okazać się ktoś lepszy od Cycerona, Arystotelesa, Kwintyliana, Georgiusa Tra- pezuntiusa, Caussinusa, [Cypriana] Soareza, Lauxminusa i po- zostałych trzystu teoretyków wymowy? Niemniej jednak jednym bardziej się podoba, bardziej odpowiada i bardziej przypada do gustu Tuliusz 4 , innym Caussinus, niektórym Kwintylian, niektó- rym innym Lauxminus; jedni wolą greckich, a jeszcze inni łaciń- skich mistrzów wymowy. Zresztą to, czegokolwiek byś szukał u innych autorów, znajdziesz w naszej retoryce , Królowej sztuk 3 Tzn. adeptów sztuki wymowy. 4 Tj. Cyceron.