Pisma-zebrane-Papczynski.indb

zwiastun królowej sztuk 180 i wieku. Przyjemnie upływały jej całe dnie spędzane na służbie Bakchusa w knajpie, na śpiewaniu sprośnych piosenek i na wyuz- danych występach tanecznych. Spędzając kiedyś z jakiejś okazji cały dzień w tym przybytku ojca Libera 222 z wyuzdaną swobodą tak przykładem, jak i niewyparzonym językiem nakłaniała gro- madę młodzieży do grzechu, dolewając oliwy do ognia 223 i w koń- cu po zapadnięciu już nocy udała się do domu, ale nie ot tak, spokojnie, lecz zataczając się w pijanym tańcu z głośnymi przy- śpiewkami, budząc śpiących mieszkańców i wzywając ich do tańca. Aż tu nagle na wprost tej zataczającej się i podśpiewują- cej kobiety pojawia się straszliwy 224 byk 225 . I któż by nie dopuścił myśli, że to potwór z piekła rodem? Byk naciera na ladacznicę i przebijając ją rogami, pozbawia życia. I co było dalej? Po całej wsi rozszedł się tak straszny fetor, wy- dzielił się tak odrażający i piekielny zaduch, że nawet nikt z krew- nych nie chciał zbliżyć się, aby pochować nieszczęsną, każdy bo- wiem bał się, by się nie zarazić i nie umrzeć. A wy, drodzy słuchacze, zwłaszcza wy uczący się sztuki wymo- wy, chcielibyście uniknąć rogów tej obrzydliwej bestii? Unikajcie tańca, a nic wam się nie stanie! rozdział v Mowa w procedurze ustawodawczej ułożona w ramach ćwiczeń wstępnych 226 1. Mowa w procedurze ustawodawczej ( legislatio ) to taka mowa, która jakąś ustawę 227 uzasadnia ( confirmatur ) albo ją podważa, 222 Pierwotnie italskie bóstwo urodzaju i roślinności, utożsamione później z greckim Dionizosem, zwanym też Bakchosem (łac. Bacchus , spolszczone Ba- chus ). Sformułowanie Liber pater napotykamy u Horacego, Epod II 1, 5: „Romu- lus et Liber pater et cum Castore Pollux”. 223 Dosł.: „środka podniecającego”, scil. ognia, „do płonącego już stosu”, scil. pogrzebowego. 224 Nigerrimus , dosł.: ‘zapowiadający śmierć’. 225 W oryg.: bos ‘wół’, ‘byk’ po łacinie to taurus . 226 Legislatio, gr. nómou eisphorá ; w wyd. I i II jest to rozdział IV. 227 Dany stan prawny, trafność zastosowania przepisu prawnego w danej spra- wie; lex . Przed- stawienie przykładu Definicja mowy w pro- cedurze usta- wodawczej