Pisma-zebrane-Papczynski.indb

1263 apologia wystpienia z zakonu szkół pobonych pokoili mnie, dręczyli, iż kilkakrotnie protestowałem [przeciw temu, dając do zrozumienia], że już brak mi sił i ducha do zno- szenia tej ustawicznej burzy. Nic jednak przez to nie zdziałałem, a jeszcze bardziej rozdrażniłem umysły już dość podniecone. Na koniec doszedłem do mocnego przekonania, że trzeba ustąpić przed bardzo zaciętą przemocą, abym nie płynął ciągle pod prąd i sam nie został owładnięty nigdy niepożądaną złością, ale też by i wielu innych z mej przyczyny jej wciąż nie pragnęło. 2. Pierwszy napad na mnie miał miejsce [ze strony] ojca Kosmy od Jezusa i Maryi, Przełożonego Generalnego 86 . Gdy usłyszałem, że został wybrany, natychmiast przepowiedziałem, że z jego stro- ny grozi mi zguba 87 . I przepowiednia ta sprawdziła się. Począt- kowo wprawdzie zjednał mnie sobie listami pełnymi życzliwości i więcej niż ojcowskimi 88 , lecz później, podżegany przez pew- nych najstarszych i wysłużonych Niemców Polskiej Prowincji 89 , otwarcie zdeklarował się jako mój wróg i owszem, z tego właśnie powodu, pod innym pozorem rozkazał mi koniecznie przybyć teologowie i dzieła, na których taka opinia mogła zostać oparta. Por. SH, s. 38, przyp. 27. 86 O. Kosma Chiara (1616–1681). Po święceniach kapłańskich w 1641 roku, pracował jako nauczyciel w szkołach pijarskich w Palermo, a następnie w Messy- nie, gdzie przebywał do 1655 „kochany i szanowany przez wszystkich dla swoich cnót, doskonałości i dobroci, zawsze gorliwy w przestrzeganiu reguły zakonnej”. Był prowincjałem na Sycylii w latach 1662–1665, kiedy to – „pełen zasług [z po- wodu] spraw dobrze prowadzonych i wysoko ceniony przez większość Ojców Kapitulnych dla swej gorliwości i przestrzegania ważnej reguły Kalasancjań- skiej” – został wybrany na przełożonego generalnego Instytutu Szkół Pobożnych (1665–1671). Por. Positio , s. 254, przyp. 3. 87 Niełatwo jest zrozumieć przyczynę takich obaw w stosunku do o. Chiary, który miał podobną jak o. Papczyński formację duchową: obaj bowiem byli roz- miłowani w przestrzeganiu reguły zakonnej, i to tej dawnej, Kalasancjańskiej („prisca observantia Calasanctiana”). Por. przyp. 86. 88 Wydaje się, że o. Papczyński mówi tu o więcej niż jednym liście. Wspo- mniane listy nie zachowały się do dzisiaj, dlatego nie można sprawdzić tego, co o nich mówi tu o. Papczyński. 89 „Niemcami” byli nazywani pijarzy z Moraw, Czech i Śląska, którzy dołączyli z prowincji niemieckiej do nowo utworzonej w 1642 roku prowincji niemiecko- -polskiej, a z których w prowincji polskiej, utworzonej w 1662, pozostało w 1664 jeszcze pięciu (ci „triarii”). O. Papczyński ma tu niewątpliwie na myśli prowincja- ła o. Wacława Opatowskiego i jego asystentów – o. Jakuba Wezyrkę i o. Michała Krausa. Tym „podżeganiem” był zapewne ich list wysłany do generała Chiary ok. 9 sierpnia 1667 roku. Por. SH, s. 39, przyp. 31.