Pisma-zebrane-Papczynski.indb

10 przedmowa noczenia akcentował on rolę Ducha Świętego, czerpiąc wiele z tekstów Pisma Świętego; uczył, że Duch Święty wzbudza w nas pragnienie osiągania doskonałości. Wskazywał, że w Eucharystii wraz z Chrystusem, Synem Bożym udzielają się również Ojciec i Duch Święty, a więc jest to udzielanie się człowiekowi całej Trójcy Świętej. Co stanowi o wartości i znaczeniu pism o. Papczyńskiego? Przyznać trzeba, że zarówno wszechstronna formacja intelek- tualna i duchowa, jak też praca na polu dydaktycznym, wycho- wawczym i duszpasterskim sprawiły, że o. Papczyński zapisał się na trwałe w dziejach kultury Rzeczypospolitej i Kościoła katoli- ckiego w Polsce. Należał on bez wątpienia do grona znaczniej- szych humanistów i mistyków swego wieku. Gorliwy wycho- wawca młodego pokolenia ówczesnej Rzeczypospolitej, wybitny kaznodzieja i duszpasterz, zwany „apostołem Mazowsza”, pełnił swą posługę tak wobec prostego ludu, jak i wobec dostojników państwowych (Jan III Sobieski) i kościelnych (kard. A. Pignatelli, późniejszy papież Innocenty XII). Swoje stanowisko wobec dyscyplin świeckich, zwłaszcza filo- zoficznych i humanistycznych, ujawnił dość wcześnie, bo jeszcze przebywając u pijarów. W Zwiastunie królowej sztuk wyraził swe uznanie dla tych nauk, stawiając jednakże teologię spekulatywną wyżej od nich. Kandydatom do życia zakonnego zalecał teologię „praktyczną i mistyczną” jako najwyższy ideał. W 1672 roku Papczyński ukończył opracowanie pierwszej wersji Reguły życia; za podstawę opracowania posłużyła mu re- guła św. Augustyna, który na cnocie miłości oparł swe życie, po- bożność i działalność apostolską. Nic dziwnego, że miłość stała się jakby kodeksem także mariańskiego prawa i wszystkich naj- ważniejszych pism o. Papczyńskiego. Ojciec Papczyński naucza o miłości, o obecności Ojca, Syna i Ducha Świętego w sercu człowieka, gdyż koroną wszystkich cnót jest miłość. Bez niej swą wartość tracą wszystkie ludzkie działania. W życiu zakonnym ważną rolę spełnia też cnota poko- ry, będąca postawą stawania w prawdzie o sobie i Bogu. Wzorem doskonałej pokory jest Maryja, która dostąpiła chwały nieśmier-