Duchowosc Zakonna

są odniesienia do niektórych Ojców Kościoła, (np. św. Grzegorz Wielki, św. Beda Czcigodny) i pisarzy ascetycznych (m. in. Tomasz a Kempis, św. Teresa z Avila, św. Katarzyna ze Sieny). Trzeba zauważyć, że przy stosunkowo rzadkim odwoływaniu się w analizowanych pismach do in- nych autorów i ograniczeniu się w zasadzie do Pisma Świętego, w innych dziełach Papczyńskiego, celem potwierdzenia prezentowanych tez, wy- stępuje pewna nadobfitość cytatów Ojców Kościoła i uznanych przez nie- go autorytetów, włącznie z pisarzami jemu współczesnymi (np. Kasper Drużbicki SJ, Jan od Jezusa i Maryi OCD). Można więc przypuszczać, że poglądy cytowanych autorów, w szczególności zaś św. Augustyna, miały pewien wpływ na omówioną w rozprawie koncepcję duchowości zakon- nej. Nadto, wydają się być także obecne pewne cechy duchowości fran- ciszkańskiej (nacisk na ubóstwo i wpływ Regula decem beneplacitorum ) oraz ignacjańskiej (zwłaszcza koncepcja modlitwy). Należy również od- notować, że oprócz idei najwyższego ubóstwa ( summa paupertas ) właś- ciwie nie zauważa się odniesień teologiczno-duchowych do duchowości pijarskiej. Nawiązania te są wyraźniej obecne w zakresie rozwiązań or- ganizacyjno-prawnych nowopowstałej wspólnoty (przede wszystkim ta sama forma Instytutu oraz drobne rozwiązania w Norma vitae ). Nieco uogólniając, można przypuszczać, że jest to skutek generalnego braku sy- stematycznie opracowanej duchowości formacji kleru regularnego, w tym także pijarów. W końcu, powszechnie zauważalny jest wpływ głównych nurtów duchowości polskiej czasu powstawania Instytutu. W tym kontekście warto odnieść się do kwestii bardziej ogólnych, a mianowicie powstania Zgromadzenia Księży Marianów i opinii o ich reprezentatywności dla polskiej szkoły duchowości. Od razu trzeba zauważyć, że powołanie do istnienia przez bł. Stanisława Instytutu o zawartym w jego tytule charakterze maryjno-immakulistycznym do- konywało się na fundamencie bujnie rozwiniętej polskiej duchowości tego okresu, silnie akcentującej wielorakie formy pobożności maryjnej, z wyraźnie rozwiniętym i powszechnie akceptowanym maryjnym nie- wolnictwem oraz (poza nielicznymi wyjątkami) opowiadaniem się za Niepokalanym Poczęciem Najświętszej Maryi Panny. Podobnie wyraź- nie obecny jest pasyjny nurt duchowości, wyrażający się w szeroko roz- Zakończenie 325