Niezre˛cznie tez˙ było pokazywac´ mu sie˛ w Wiecznym Mies´cie z powodu pobytu tam ministra Stanisława Grabskiego, negocjatora konkordatu, którego pierwszym postulatem było odwołanie bp. Matulewicza z Wilna71. Zamiast wie˛c podróz˙y do Rzymu, napisał obszerny list do kardynała Bisletiego, w którym obszernie przedstawił sytuacje˛, zała˛czaja˛c dotychczasowa˛ korespondencje˛ z ks. Bucˇysem, pismo bp. Skvireckasa i tłumaczenie kwestionowanych zdan´ z artykułu. Zarysował bardzo mocno duchowa˛ sylwetke˛ ks. Bucˇysa, podkres´laja˛c jego gorliwos´c´ i wiernos´c´ nauce katolickiej zarówno w pis´mie jak i słowie, przez 25 lat. Zapytywał tez˙ kardynała jak moz˙na by naprawic´ powstała˛ sytuacje˛ nie wyrza˛dzaja˛c jeszcze wie˛kszego zła, z˙e za wierna˛ i bezinteresowna˛ słuz˙be˛ Kos´ciołowi, ks. Bucˇys zostanie skarcony72. Wydaje sie˛, z˙e to pismo zamkne˛ło sprawe˛ z Kongregacja˛73. Ks. Bucˇys pozostał na stanowisku profesora i obja˛ł obowia˛zki rektora. Ojciec Generał radził mu w publikacjach ostroz˙nos´c´, ostrzegaja˛c, z˙e jest ktos´ w Kownie, kto chciałby z niego uczynic´ heretyka74. Z˙eby pocieszyc´ przyjaciela, napisał do niego list, w którym odsłonił przykros´ci, jakie go spotkały w z˙yciu, o których do tej pory milczał75. Jest to wyja˛tkowy tekst o duz˙ym znaczeniu do biografii bp. Matulewicza. W naste˛pnych latach nasta˛pił duz˙y rozwój wspólnoty marian´skiej na Litwie. Zdaniem Ojca Generała: „Dla Zgromadzenia jest korzystniejsze, jes´li ono jest rozpowszechnione w róz˙nych diecezjach, miejscach i rejonach, bowiem powstaja˛ liczne ogniska z˙ycia duchowego”76. W 1927 roku powstały placówki: w Poniewiez˙u, Wiłkomierzu i Kalwarii Z˙mudzkiej, z których za z˙ycia Ojca Generała tylko w Wilkomierzu była formalnie ukonstytuowana. Zgodnie z jego sugestiami w póz´niejszych latach przeniesiono tam nowicjat z Mariampola77. 348 71 LL, s. 534, do J. Svireckasa, 2 X 1924. 72 Tamz˙e, vol. 135, kopia pisma bp. Matulewicza do K. Bisletiego z 3 X 1924 oraz kopia pisma J. Skvireckasa z 22 IX 1924 do bp. Matulewicza i tłumaczenie kwestionowanych zdan´ z artykułu przyje˛te przez komisje˛, a zaproponowane przez bp. Matulewicza. 73 LL, s. 192, do Fr. Bucˇysa, 11 XII 1924; do tego czasu bp Matulewicz nie otrzymał odpowiedzi na swoje pismo. 74 Tamz˙e, s. 187, do Fr. Bucˇysa, 7 X 1924. 75 Tamz˙e, s. 188-190, do Fr. Bucˇysa, 27 X 1924. 76 Tamz˙e, s. 219, do Bucˇysa, 27 X 1925. 77 Gaiv, 172-174.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==