misji katolickich”. Ten tekst nalez˙ałoby poprawic´ na: „Celem Towarzystwa jest realizowanie zadan´ Kos´cioła katolickiego w dziedzinie misyjnej stosownie do wskazan´ i zarza˛dzen´ Stolicy Apostolskiej”36. Swoje uwagi przesłał abp. Roppowi, który z kolei zwrócił sie˛ do prefekta Kongregacji Rozkrzewiania Wiary kard. Guglielmo van Rossum o wyjas´nienia37. Nie czekaja˛c na odpowiedz´, bp Matulewicz, opieraja˛c sie˛ na encyklice Benedykta XV Maximum illud z 30 listopada 1919 roku, powołał 12 czerwca 1922 roku Zwia˛zek Misyjny Kleru w Diecezji Wilen´skiej38. Dyrektorem Zwia˛zku został mianowany prałat Kazimierz Michalkiewicz, jego zaste˛pca˛ ks. Leon Z˙ebrowski, skarbnikiem ks. Jan Uszyłło, sekretarzem – ks. Konstanty Witaszek, przełoz˙ony ksie˛z˙y misjonarzy w Wilnie39. Tego samego dnia Biskup ogłosił ustawe˛, w której czytamy: „Zadaniem zwia˛zku jest obudzenie ws´ród kleru a przez kler ws´ród ludu chrzes´cijan´skiego coraz z˙ywszego zainteresowania misjami katolickimi, aby pozyskac´ współdziałanie coraz bardziej powszechne, coraz wie˛cej czynne i skuteczne na rzecz powszechnego apostolatu Kos´cioła”40. Ustawa usuwała wie˛c na terenie diecezji wilen´skiej niedostatki programowe statutu abp. Roppa. Sekretariat misyjny powołany w Warszawie i tymczasowy przewodnicza˛cy Towarzystwa abp Ropp wydawali róz˙ne materiały i zarza˛dzenia. Dlatego bp Matulewicz w lis´cie z 31 paz´dziernika 1922 roku przypomniał abp. Roppowi o zastrzez˙eniach do ustawy Towarzystwa i poinformował o załoz˙eniu własnego Zwia˛zku Misyjnego, dodaja˛c, z˙e jes´li ustawa abp Roppa zyska aprobate˛ rzymska˛, gotów jest ja˛ przyja˛c´. Skierował tez˙ swego delegata ks. Leona Z˙ebrowskiego do centralnej rady41. Abp Ropp poczuł sie˛ obraz˙ony listem. Pisał, z˙e zasmucił sie˛, iz˙ bp Matulewicz „chce sie˛ nawet z akcji czysto katolickiej i nie maja˛cej nic politycznego, ale polskiej, wyodre˛bnic´”. Miał tez˙ pretensje˛, z˙e te 313 36 Tamz˙e. 37 Tamz˙e, k. 71, list E. Roppa do J. Matulewicza, 12 XI 1922. 38 Decretum, 12 VI 1922, „Kurenda Kurii Diecezjalnej Wilen´skiej” 1922, s. 62,. 39 Nominatio, 12 VI 1922, tamz˙e, s. 63. 40 Ustawa Zwia˛zku Misyjnego Kleru w Diecezji Wilen´skiej, 12 VI 1922, tamz˙e, s. 64. 41 LCVA, 1674, 2, vol. 18, k. 64-65, list J. Matulewicza do [E. Roppa], 31 X 1922.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==