czywis´cie od pierwszych miesie˛cy swego pasterzowania z naraz˙eniem własnego z˙ycia stana˛ł w obronie robotników zrzeszonych w Lidze Robotniczej s´w. Kazimierza. Jednak z czasem organizacje robotnicze sie˛ upolityczniły. Na przykład z okazji 350. rocznicy unii lubelskiej Liga Robotnicza wysłała do Lublina popieraja˛cy telegram98. Przywódcy robotników: sekretarz generalny Komitetu Społecznego ks. Ignacy Olszan´ski, prezes Centrali Chrzes´cijan´skich Zwia˛zków Zawodowych mecenas Mieczysław Engel i prezes Ligi Robotniczej s´w. Kazimierza redaktor Jan Obst, stane˛li w otwartej walce przeciwko swemu biskupowi. „Gazeta Krajowa” 19 kwietnia 1922 roku notowała: „p. Obst przy udziale ks. Olszan´skiego i p. Engla, tych przedstawicieli «demokracji chrzes´cijan´skiej», pozwałaja˛ sobie na wiecach podburzac´ ciemne masy przeciwko prawowitemu biskupowi”99. Maja˛c to na uwadze bp Matulewicz 22 kwietnia 1924 roku pisał do sekretarza stanu Gasparriego: „Skoro tak sie˛ rzeczy maja˛, sa˛dziłem, z˙e nie wypada, abym brał udział w polskich pracach społecznych, narodowych i patriotycznych”100. Jedynie specjalnie o to proszony, nie odmawiał udziału w róz˙nych akcjach. Dla przykładu podam kilka faktów. 4 lipca 1919 roku na apel Rady Głównej Opiekun´czej w ramach akcji „Ratujcie dzieci” polecił ksie˛z˙om, aby zache˛cali parafian do ofiar101. W odpowiedzi na pros´be˛ komitetu Dar Narodowy dla Marszałka Józefa Piłsudskiego z 5 wrzes´nia 1919 roku, nie tylko wyraził zgode˛ na zbieranie datków ale i sam osobis´cie złoz˙ył drobna˛ ofiare˛102. 28 listopada 1919 roku polecił duchowien´stwu organizowanie komitetów parafialnych i wyznaczył najbliz˙sza˛ niedziele˛ na zbiórke˛ pienie˛dzy na gwiazdke˛ dla z˙ołnierzy walcza˛cych na froncie, gdyz˙ uwaz˙ał, z˙e „przede wszystkim z˙ołnierz na froncie zasłuz˙ył na pomoc i współczucie społeczen´stwa”103. 19 lutego 1921 roku generał Stefan Mokrzecki zaprosił go do honorowego komitetu Dnia Górnego S´la˛ska dla zbierania ofiar na plebiscyt104. 28 marca 1921 roku na za264 98 E. W[e˛cławska], Listy z Wilna, „Gazeta Warszawska” 1919 nr 188, 12 VII 1919. 99 „Gazeta Krajowa” 1922 nr 94. 100 Litterae, s. 114. 101 LVIA, 694, 3, vol. 15, k. 37. 102 Tamz˙e, k. 47. 103 Tamz˙e, k. 56. 104 Journal, s. 289.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==