zacyjne nadał jej marianin Władysław Lewandowicz. Na inauguracje˛ obrad bp Matulewicz odprawił Msze˛ s´w. w kos´ciele S´wie˛tego Ducha57. 18 kwietnia 1925 roku w auli kolumnowej Uniwersytetu Stefana Batorego odbywał sie˛ ogólnopolski Zjazd Towarzystwa Nauczycieli Szkół S´rednich i Wyz˙szych. Witaja˛c zebranych, Biskup mie˛dzy innymi powiedział: „Wielkie i zaszczytne sprawujecie apostolstwo w Rzeczpospolitej Polskiej, zmartwychwstałej, odrodzonej. Krwia˛ ofiarna˛ swych synów została ona uwolniona od wrogów zewne˛trznych, ale to dzieło wyzwolenia, wy, wasza˛ praca˛ ofiarna˛, musicie prowadzic´ dalej na wewna˛trz i utwierdzac´, wyzwalaja˛c juz˙ teraz naród z win ciemnoty i z win niecnoty, pozostałych po smutnych latach cie˛z˙kiej niewoli. Trudny i nader odpowiedzialny obowia˛zek spoczywa na barkach waszych”58. Troske˛ o wykształcenie religijne diecezjan wspierał odezwami i listami okólnymi. 22 listopada 1922 roku na Adwent wydał list pasterski o pijan´stwie. Zauwaz˙ył w nim, z˙e skon´czyła sie˛ wojna i z˙ycie w mies´cie i na wsi powoli wraca do normy. „Spostrzegamy jednak – stwierdził – z˙e wojna zadała nam nie same tylko kle˛ski materialne, lecz i moralne ciosy, z których nalez˙y sie˛ leczyc´ energicznie i niezwłocznie. Do takich plag zrodzonych wojna˛ nalez˙y jedna, bodaj najstraszniejsza, prawdziwie «sroga i zła rana» – pijan´stwo, z potworna˛ szybkos´cia˛ szerza˛ce sie˛ w miastach i wioskach naszych.” Jest ono pierwsza˛ przyczyna˛ ruiny maja˛tkowej zarówno wsi i miast, jak równiez˙ narodów i pan´stw. Za przepite pienia˛dze moz˙na by zbudowac´ wiele kos´ciołów, szkół, ochronek, szpitali, zakupic´ narze˛dzia do uprawy roli. Plaga ta zatacza coraz szersze kre˛gi, obejmuja˛c nawet młodziez˙, dzieci i kobiety. Pijan´stwo doprowadza do utraty zdrowia i z˙ycia. Obcia˛z˙a potomstwo nawet do czwartego pokolenia. Jest z´ródłem grzechów i zbrodni, o czym s´wiadcza˛ wie˛zienia. Dlatego apelował do diecezjan: „Jez˙eli tedy chcemy, by wróciła dawna obyczajnos´c´, jez˙eli pragniemy dobra doczesnego i szcze˛s´cia swojej duszy, walczmy z pijan´stwem.” Wzorem swego poprzednika z XIX wieku bp. Adama Krasin´skiego, wzywał do wyrzeczenia sie˛ pijan´stwa, 254 57 Katolicki Tydzien´ Społeczny na Uniwersytecie S. B. w Wilnie, „Kurenda” 1924, s. 15. 58 Zjazd Towarzystwa Nauczycieli Szkół S´ rednich i Wyz˙szych. Walne zebranie z całej Polski, „Dziennik Wilen´ski” 1925, nr 88 z 19 IV 1925; Zjazd Towarzystwa Nauczycieli Szkół S´ rednich w Wilnie, „Głos Narodu” 1925, nr 92, s. 2.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==