Współpracownikiem ksie˛dza rektora Uszyłły jako inspektor, czyli wicerektor, był ks. Karol Lubianiec urodzony w 1866 roku, zamordowany przez hitlerowców w 1942 roku. Został wys´wie˛cony na kapłana w 1898 roku. Ukon´czył Akademie˛ Duchowna˛ w Petersburgu ze stopniem magistra teologii. Pracował w seminarium od 1905 roku. Zasłuz˙ył sie˛ dla diecezji jako opiekun sierot i działacz społeczny. Był lansowany na sufragana, a nawet ordynariusza wilen´skiego przez polskie koła rza˛- dowe11. To on stanowił jeden z głównych motorów akcji przeciwko bp. Matulewiczowi. Biskup nie był z niego zadowolony. Nie mógł go jednak usuna˛c´ z powodu „bardzo waz˙nych przyczyn”12. Trzecim ksie˛dzem ze s´cisłego kierownictwa seminarium był ks. Adam Sawicki, junior (1885-1968), mianowany w 1920 roku prefektem. On takz˙e był wychowankiem Akademii Duchownej w Petersburgu, w której uzyskał stopien´ kandydata. W 1962 roku został mianowany administratorem apostolskim cze˛s´ci archidiecezji wilen´skiej z siedziba˛ w Białymstoku. W 1923 roku wszystkich profesorów było 13, w tym tylko 2 s´wieckich. Dziesie˛ciu było Polakami, dwóch Litwinami, co nalez˙ało juz˙ do tradycji i jeden Białorusinem. Ks. Józef Reszec´, profesor filozofii i socjologii, mianowany w 1922 roku był doktorem teologii i filozofii, ale był tez˙ Białorusinem a to było niewybaczalne. Po opuszczeniu Wilna przez bp. Matulewicza w protokole Kapituły, wyliczono „przeste˛pstwa” Biskupa, ws´ród nich zas´: „do Seminarium Duchownego bez poprzedniego omówienia z rektorem przysyłanie profesorów Białorusinów...”13. Z powodu okupacji Wilna przez komunistów od pocza˛tków stycznia 1919 roku normalne z˙ycie religijne diecezji zamarło. Seminarium jenak było czynne. Bp Matulewicz postanowił wykorzystac´ te˛ sytuacje˛ i zaja˛c´ sie˛ uczelnia˛. Pocza˛wszy od 24 lutego 1919 roku, przez miesia˛c wizytował zaje˛cia14. Nie wszystko mu sie˛ podobało. Niektórzy profesorowie przychodzili na wykłady nieprzygotowani, inni spóz´niali sie˛, ks. Leon Puciata w obawie przed aresztowaniem ukrywał sie˛, opusz220 11 Tamz˙e, s. 191, A. Ratti do P. Gasparriego, 8 II 1920. 12 Litterae, s. 253, List do L. Lauriego, 26 VI 1925. 13 LMAB, F 43, VKF 520, s. 110. 14 Journal, s. 211-232.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==