lekarza i po ksia˛z˙ki dla biblioteki w Mariampolu. Tu zastały go wojska Z˙eligowskiego. Okazało sie˛, z˙e umie pisac´ na maszynie. Był wie˛c sekretarzem osobistym Biskupa. Czytał tez˙ prase˛ i kierował gospodarstwem domowym. Wycia˛gna˛wszy lekcje˛ z poste˛powania ks. Wojtkiewicza, unikał publicznych wyste˛pów75. Do najbliz˙szych współpracowników Biskupa nalez˙eli członkowie Kapituły, którzy po wydaleniu kanonika Kukty, byli wyła˛cznie Polakami. Waz˙na˛ funkcje˛ spełniało polskie kierownictwo seminarium. Działały róz˙ne gremia i komisje, w których wyja˛tkowo trafiał sie˛ Litwin, a nigdy Białorusin. Administracyjnie diecezja była podzielona na dekanaty. W 1919 roku było ich 2376. Dziekanami w nich było 4 Litwinów, pozostali byli Polakami. W 1925 roku liczba dekanatów wzrosła do 33, a wie˛c o dziesie˛c´, z tym, z˙e 5 znajdowało sie˛ w Republice Litewskiej77. Tam wszyscy dziekani byli Litwinami. Natomiast w granicach Polski ws´ród dziekanów znalazł sie˛ 1 Białorusin, 4 było Litwinami, a reszta Polakami. A wie˛c w tej dziedzinie nominacje wypadały na korzys´c´ Litwinów w Republice Litewskiej i nasta˛piło skromne dowartos´ciowanie Białorusinów. Do zebran´ dziekanów bp Matulewicz przywia˛zywał duz˙e znaczenie. Traktował je jako zaste˛pczy sposób konsultacji z ksie˛z˙mi z powodu braku synodu78. Opracował dla dziekanów obszerna˛ instrukcje˛79. Jednoczes´nie zbierał materiały i przygotowywał sie˛ do synodu diecezjalnego. W 1922 roku wzia˛ł udział w synodzie archidiecezji warszawskiej80. 12 paz´dziernika 1923 roku zapowiedział zwołanie synodu. Przys´wiecało mu pragnienie wprowadzenia w z˙ycie nowego Kodeksu Prawa Kanonicznego81. Odbycie synodu planował na jesien´ 1924 roku. Nie zda˛z˙ył jednak zrealizowac´ swoich planów. 198 75 J. Krišcˇiukaitis, Wspomnienia sekretarza ..., dz. cyt., w: Wspomnienia, s. 232-269. 76 Catalogus ecclesiarum et cleri Dioecesis Vilnensis [...] 1919, s. 10. 77 Catalogus ecclesiarum et cleri Diocesis Vilnensis [...] 1925, s. 15-16, 108-115. 78 Litterae, s. 56. 79 Pro synodo celebranda. De conferentiis decanalibus, „Kurenda” 1924, s. 82-86. 80 Synodus Archidioecesana Varsaviensis, Varsavia 1922, s. 29. 81 Mandatum de praeparanda synodo dioecesana, „Kurenda” 1923, s. 99-101.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==