w ich budynkach176, natomiast Litwini: ks. Matulewicz i ks. Wojtkiewicz, mys´leli juz˙ o potrzebach swojej ojczyzny. Ks. Matulewicz był ekspertem w sprawach z˙ycia zakonnego. W 1916 roku zamies´cił w Podre˛cznej Encyklopedii Kos´cielnej obszerny artykuł na ten temat177. Wikariusz generalny achidiecezji warszawskiej bp Kazimierz Ruszkiewicz zlecił mu przeprowadzenie wizytacji w Zgromadzeniu Sióstr Wynagrodzicielek Najs´wie˛tszego Oblicza. Po tej wizytacji ks. Matulewicz 19 kwietnia 1915 roku odsuna˛ł od kierownicta zakonem przełoz˙ona˛ generalna˛ Magdalene˛ Z. Szczepkowska˛ z powodu jej despotycznych rza˛dów178. Równiez˙ w 1915 roku jako komisarz przeprowadził wizytacje˛ Zgromadzenia Sióstr Najs´wie˛tszego Imienia Jezus. Przede wszystkim zalecil zarza˛dowi generalnemu pracowac´ kolegialnie i dopus´cic´ młodsze siostry do udziały w zarza˛dzie179. W 1917 roku przewodniczył kapitule generalnej Sióstr Narodzenia Najs´wie˛tszej Maryi Panny180. Biskupi metropolii warszawskiej na konferencji w dniach 20-21 czerwca 1918 roku w celu uporza˛dkowania z˙ycia zakonów ukrytych, powołali komisje˛, do której wybrali bp. K. Ruszkiewicza, i dwóch marianów: ks. Matulewicza (w tym czasie był juz˙ w Mariampolu) i ks. Wojtkiewicza181. Z inicjatywy biskupów metropolii warszawskiej w dniach 20-22 czerwca 1917 roku odbył sie˛ w Warszawie zjazd ksie˛z˙y prefektów Królestwa Polskiego, pierwszy po dziesie˛ciu latach przerwy. Przewodnicza˛cym komisji organizacyjnej był ks. Antoni Cieplin´ski. Do organizatorów zjazdu nalez˙ał marianin ks. Józef Wojtkiewicz, profesor seminarium duchownego we Włocławku. Ws´ród prelegentów oprócz 126 176 Tamz˙e, s. 285. 177 J. Matulewicz, Zakony, w: Podre˛czna Encyklopedia Kos´cielna, t. XLIII-XLIV, s. 126134. 178 Litterae, s. 119-123, list do A. Kakowskiego, 24 VII 1925; LP, t. II, s. 80, list do A. Kakowskiego, 2 VIII 1925; H. Koz´min´ski, Pisma, t. 1, s. 72-82, list do K. Ruszkiewicza, [przed 19 IV 1915]. 179 K. Trela, Zgromadzenie..., dz. cyt., s. 78. 180 J. Dziworska, „Napisał nam Konstytucje”, w: Wspomnienia, s. 200. 181 A. Kakowski, Z niewoli..., dz. cyt., s. 775; tenz˙e, Łagodził spory narodowos´ciowe, w: Wspomnienia, s. 177.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==