Heraldic Commentary Update 2

dowolnie kształtowane według stylu i fantazji twórcy. Nie za- chował się ani dawny, ani nie istnieje współczesny precyzyjny heraldycznie opis herbu mariańskiego. Większość opisów ogra- nicza się do wymienienia jako godła wizerunku Najświętszej Maryi Panny Niepokalanej bez precyzowania szczegółów (por. Dyrektorium Zgromadzenia Księży Marianów , Warszawa 1991, § 194). Wyjątek stanowi tu lakoniczny opis zawarty w Dekla- racji nr 1 Kapituły Generalnej Księży Marianów z 1999 r. zaty- tułowanej Mariański Symbol Graficzny , który wymienia postać Niepokalanej umieszczoną na tarczy oraz szarfę pod tarczą z umieszczonym na niej napisem Pro Christo et Ecclesia . Daje to do pewnego stopnia wolną rękę heraldykowi. Dotychczas używany herb zakonu jest plastycznie poprawny, estetyczny i w zasadzie odpowiadający opisowi. Jednak pominięcie w jego projekcie zasad heraldyki oraz abstrahowanie od historii zakonu stają się czasem powodem uzasadnionej krytyki. Aby uniknąć w nowym projekcie zbytniego twórczego subiektywizmu, fantazji i błędów nie mogłem się oprzeć jedy- nie na opisie, a dokładnie przeanalizowałem dostępną dzisiaj ikonografię mariańskiego godła. Analiza dawnych pieczęci i malowideł oraz odniesienie się do historii zakonu, przy zas- tosowaniu ścisłych reguł heraldyki, przyczyniły się do pow- stania tego projektu. H IstoRIa godła Z gRomadZenIa K sIęży m aRIanóW Wszystkie zachowane wizerunki godła mariańskiego przedstawiają stojącą postać Najświętszej Maryi Panny, bez Dzieciątka, w sukni i płaszczu. Starsze wizerunki przedstawiają postać Maryi w pewnym nieznacznym, lecz pełnym ekspresji ruchu, podkreślonym przez barokowe rozwianie szat. Później- sze wizerunki kierują się w stronę statyczności. Większość wi- zerunków przedstawia głowę Maryi okrytą narzutką i otoczoną gwiazdami. Jedynie kilka pieczęci z początku XX w. pomija 11