Steponas Matulis new version

86 Steponas Matulis MIC Kościoła 254 . Zwołał do Kowna na dni 6-8 października zebranie bisku- pów, na którym powzięto wiele praktycznych postanowień 255 . Opierając się na nich, mogli biskupi owocniej prowadzić pracę duszpasterską oraz skuteczniej i bardziej stanowczo bronić praw Kościoła. Starał się ponad- to Wizytator apostolski i sam osobiście bardzo dużo pracował, aby stwo- rzyć i rozwijać na Litwie prawidłową i solidną organizację katolików. Udzielił wsparcia tak w opracowaniu nowych statutów 256 , jak i w samym odnowieniu i utrwaleniu organizacji. Tak ukształtowane nowe centrum Akcji Katolickiej pod koniec 1926 r. zaczęło prowadzić swoją dobro- czynną działalność 257 . Ponieważ ugrupowania narodowców i katolików w nocy z 16 na 17 grudnia 1926 r. w wyniku zamachu, lecz bez rozlewu krwi, usunę- ły od steru Republiki socjalistów i ich zwolenników, Wizytator apostol- ski natychmiast zabrał się do pracy nad zawarciem konkordatu między Litwą i Stolicą Apostolską, o co starał się osobiście już od 1922 r. Do 10 stycznia 1927 r. miał już gotowy schemat konkordatu 258 , który biskupi na zebraniu w dniach 15-16 stycznia 1927 r. przyjęli. Chociaż rząd pod- nosił pewne zarzuty przeciw schematowi, to jednak tak przygotowany schemat przyjął jako podstawę w dalszych pertraktacjach 259 . Tych roz- ważań jednak arcybiskup Jerzy Matulewicz nie doprowadził do końca, ponieważ przedwczesna śmierć (27 stycznia 1927 r.) go zabrała. Lecz to dzieło Wizytatora apostolskiego wkrótce po jego śmierci zostało uko- ronowane, bo dokładnie po ośmiu miesiącach, tzn. 27 września 1927 r., konkordat między Litwą a Stolicą Apostolską, sporządzony niemal zupeł- 254 Sprawozdanie J. Matulewicza dla kard. P. Gasparriego, Kaunas, 21 grudnia 1926, PEI VII, nr 155. 255 Sprawozdanie J. Matulewicza dla kard. P. Gasparriego, Kaunas, 11 października 1926, PEI VIII, nr 150, s. 1. 256 Nowe statuty: Katalikų Veikimo Centro Įstatai , Kaunas 1926. 257 Pierwsze takie centrum zostało założone na Litwie w sierpniu 1918 r. AVL, Varia, nr 9: Catholicorum organisationes in Lithuania ; Sprawozdanie J. Matulewicza do kard. P. Gasparriego , Kaunas, 21 grudnia 1926, PEI VII, nr 155. 258 Progetto di un concordato tra Santa Sede e la Republica Lituana , AVL, Concor- datum , nr 4; po litewsku, nr 5. 259 Sprawozdanie wizytatora apostolskiego dla kard. P. Gasparriego , Kaunas, 21 stycznia 1927, PEI VII, nr 160, s. 1-4.