Steponas Matulis new version

Jerzy, gdy obejmował zarządzanie diecezją wileńską, nie spotkał tam żad- nej białoruskiej rodziny zakonnej 518 . O uzdrowieniu tej sytuacji drugi raz rozmawiał Biskup z ks. prof. Andrejem Cikotą 17 kwietnia 1919 r., to jest w Wielki Czwartek w Wilnie pod okupacją komunistów. Biskup pisze: „Rozmawiałem o założeniu rodzin zakonnych dla Białorusinów: dla męż- czyzn i dla kobiet. Zaproponowałem: niech może gałęzią męską będzie nasze Zgromadzenie, my nie trzymamy się narodowości, wszystkim jed- nakowo służymy, dążymy do tego, żeby kierować ludzi do tej narodowo- ści, z której pochodzą. Gałąź żeńską lepiej byłoby założyć oddzielnie [od Sióstr Ubogich założonych przez niego na Litwie]. Myśl ta się jemu po- dobała, on sam myślał o wstąpieniu do zakonu. Jest przedmiotem mojej troski, by odrodzenie białoruskie szło bruzdą katolicką, aby przebudzona narodowość i życie duchowe też miała głębsze. Ksiądz Cikota wydał mi się bardzo roztropnym i pełnym ducha Bożego” 519 . Z tego, co powiedziano, jasno widać, że pragnienia biskupa Je- rzego i ks. Cikoty o odnowieniu życia zakonnego na Białorusi były zbieżne. Ks. Andrej Cikota, idąc za radą swego biskupa o poszerzeniu marianów wśród Białorusinów, jako pierwszy z nich wstąpił do Zgro- madzenia Marianów dnia 1 września 1920 r. Ukończywszy nowicjat w Mariampolu na Litwie, 24 września 1921 r. złożył pierwsze śluby w święto Najświętszej Maryi Panny od Wykupu Niewolników 520 . Potem do marca 1922 r. zrobił takie postępy w uczeniu się języka litewskiego, że mógł podjąć się głoszenia misji ludowych dla Litwinów w Ameryce Północnej. Do Ameryki przybył 20 marca tego samego roku. Tu pracu- jąc, zbierał także pieniądze, jakie były potrzebne na założenie białoru- skiego domu zakonnego. Tymczasem Przełożony Generalny załatwiał 518 List J. Matulewicza do Stolicy Świętej, 8 czerwca 1923, AMG, Domus Drujensis I, Erectio domus , nr 1. 519 Matulaitis-Matulevičius, Vilniaus dienoraštis… , 17 kwietnia 1919. A. Cikota, ur. 5 grudnia 1891, niepospolity wychowanek seminarium wileńskiego (1909-1913), następ- nie Akademii Petersburskiej. Otrzymał stopień kandydata teologii, a potem prowadził do 1918 r. duszpasterstwo w Mołodecznie. AMG, Cikota, Personalia, Testimonium de studiis , 3 listopada 1922, nr 1a. 520 Elenchus Marianorum… , 1938, s. 7. Rozpowszechnianie się marianów po świecie 259