Pisma-zebrane-Papczynski.indb

zwiastun królowej sztuk 172 i zatopiły wszystko na powierzchni ziemi. „I zgładzone zostało wszelkie ciało, które się ruszało na ziemi, ptaków, bydła, zwie- rząt i wszystkich ziemiopłazów, które pełzają po ziemi; wszyscy ludzie, i wszystko, w czym jest dech żywota na ziemi, pomarło” (Rdz 7, 21-22). Taki był początek, taki bezbożny styl życia, taka walka z boga- mi, taka zagłada Gigantów, którą opisał nam nie ten kunsztownie wypowiadający się, ale daleki od prawdy Owidiusz 195 , lecz sam palec Boży za pośrednictwem spisującego Jego boskie działania nie jakimś tam wyszukanym piórem, lecz zwykłym i nie wprowa- dzającym w błąd ( erroneus ). Jeżeli pomocne może okazać się wysłuchanie zdania mądrych ludzi, biegłych badaczy natury 196 , proszę was o życzliwość, kiedy będę mówić na ten temat. Filozofowie przyrody 197 sądzili, że Gi- ganci to zamknięte w ziemi duchy, które nie mogąc znaleźć wyj- ścia, wymykają się, rozbijając niekiedy najwyższe szczyty górskie i usiłując daremnie odłamkami ich ciskać w niebo. Czy można sobie wyobrazić bardziej pomysłowy, bardziej subtelny, bardziej prawdopodobny pogląd? To, że Giganci są synami Ziemi, wynika z samej ich nazwy. Duchy zamknięte w ziemi są jej synami. Po- wiadają, że Gigantów zrodziła rozgniewana matka-Ziemia. Ona nie tylko się gniewa, ale wprost szaleje ze złości, kiedy trzyma zamknięte w swym wnętrzu duchy, kiedy niejako przez nie opę- tana cierpi katusze. Mówią, że Giganci walczyli z bogami. A czy duchy wydostające się z hukiem z ziemi nie zdają się prowadzić walki z bogami, kiedy tą swoją matką wstrząsają, kiedy ją rozry- wają, kiedy wreszcie słupy ognia, głazy, popioły, albo to wszystko naraz, wyrzucają do góry i – co zdarza się w najkrwawszych bi- twach – przesłaniając całe niebo, niszczą, zasypują, doszczętnie rujnują okoliczne miejscowości, miasteczka, a nawet największe metropolie. Mawia się też, że Etna przygniata serca Gigantów, bo 195 Owidiusz, Metamorfozy I , I 253-310, dz. cyt. 196 Tj. filozofów przyrody. 197 W oryg.: physiologi ; tak nazywano w Grecji pierwszych filozofów. Por. Bogdan Kupis, Myślenie ma kapitalną przeszłość . W kręgu pierwszych filozofów , Warszawa 1972.