19 wstęp niowego (1863–1864) oraz powstania warszawskiego (1944). W literaturze pamiętnikarskiej zesłańców syberyjskich z XIX wieku znajdujemy jednak liczne wzmianki lub nawet dłuższe wspomnienia o tej szlachetnej postaci. Wprawdzie zachowało się dużo dokumentów i świadectw dotyczących czterdziestodwuletniej kapłańskiej posługi o. Szwermickiego na Syberii, ale wiele ważnych faktów z jego życia wciąż pozostaje okrytych mgłą tajemnicy, choćby z tego względu, że takie informacje ukrywano przed carską policją. Nie znamy więc jego rodziny, środowiska, w którym się wychowywał, zdarzeń z młodzieńczych lat. Ponadto wiele przekazów o jego życiu zawiera informacje sprzeczne lub kontrowersyjne. Najwięcej nieprawdziwych i wątpliwych danych oraz nieścisłości faktograficznych o jego życiu wprowadził do obiegu Józef Stanisław Pietrzak.26 Jego prace były mało krytyczne, zawierały wzmianki o nieprawdziwych wydarzeniach, a nawet wymyślone dokumenty. Pietrzak był gorącym czcicielem św. Stanisława Papczyńskiego, założyciela marianów, i zwolennikiem „białych marianów”, zreformowanych w 1909 roku przez bł. ks. Jerzego Matulewicza.27 Wówczas marianie przyjęli czarny strój księży diecezjalnych i nowe zreformowane konstytucje, nieakceptowane przez Pietrzaka i grupę jego zwolenników. W opracowanej biografii Pietrzak czerpał inspiracje z mariańskiej „dawnej duchowości”. Dlatego samowolnie dokonał zmiany imienia Szwermickiego oraz dodał mu imię Maria. Marianie do połowy XVIII wieku, wstępując do zakonu, zmieniali imię chrzestne na zakonne. Otóż kapituła generalna marianów w 1749 roku zakady o. Krzysztof mocno związał się z polskimi ruchami patriotycznymi, przyjął nazwisko Szwermicki. 26 J.S. Pietrzak, O. Krzysztof Marya Szwermicki, dz. cyt., s. 47. 27 Pietrzak, kwestionując reformę marianów przeprowadzoną w 1909 r. przez Jerzego Matulewicza, doprowadził do utworzenia w 1928 r. gałęzi „białych marianów” zwanych Stanisławitami. W różnych artykułach zwalczał marianów zreformowanych przez Matulewicza. Zob. Odrodzenie Zgromadzenia Księży Marianów w latach 1909–1910, oprac. J. Bukowicz, T. Górski, tłum. z jęz. łac. J. Bukowicz, tłum. z jęz. lit. H. Szymanel, Wydawnictwo Księży Marianów, Warszawa 1995, s. 37–40, 118–124.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==