Listy polskie 2018

lecz i o to, by tych, dla których piszą, kierowali na drogę cnót i dobrych uczynków ku Bogu. III. W stosunku do partii istniejących, które często między sobą się zwalczają, powinniśmy zająć stanowisko duszpasterzy, tj. pragnąć wszyst- kich pociągnąć do Chrystusa, jak św. Paweł mówił: omnibus debitor sum, omnibus omnia factus sum, ut omnes Christo lucrifaciam (por. 1 Kor 9,22). Winniśmy być apostołami zgody, miłości i pokoju. Tyle dziś niena- wiści na świecie; trzeba ludziom przypominać, że są dziećmi tego samego Ojca w niebiesiech, a braćmi między sobą. Tyle egoizmu wybujałego: trze- ba uczyć, iż należy swoje „ja” podporządkować dobru ogólnemu. IV. Na sprawy społeczne, polityczne i narodowe mogą ludzie mieć nieraz różne i odmienne poglądy. Często trudno orzec, który z tych poglą- dów prawdziwszy i lepszy. De particularibus non datur scientia 1 , powiada św. Tomasz. Tu każdemu wolno mieć swoje zdanie, byleby ono nie sprze- ciwiało się zasadomwiary św.; tu winniśmy jeden drugiego uszanować. In dubiis libertas, in omnibus caritas 2 , według słów św. Augustyna. V. Omnia mihi licita sunt, sed non omnia expediunt 3 , te słowa św. Pawła należy zastosować i do poglądów na sprawy bieżące. Te poglądy mogą być same w sobie nawet słuszne i mądre, ale niewskazaną może być rzeczą wygłaszać je czy to prywatnie, czy też publicznie ze względu na okoliczności. Nasz cel apostolski: pociągnąć jak najwięcej ludzi do Boga, należy tedy unikać, o ile można, wszystkiego, co by mogło ich urazić; inaczej praca nie będzie owocną. Można i wolno mieć swoje poglądy, ale z miłości ku Bogu i ludziom trzeba umieć je nieraz schować dla siebie, złożyć z nich ofiarę, zaprzeć się siebie. Do przełożonych, po rozważeniu rzeczy przed Bogiem, należy w tym względzie kierunek i dyrektywa, by sprawa Boża, której służymy, nie ucierpiała. Lecz trzeba też tutaj i wielkiej oględności, wyrozumiałości i taktu, by nie skrępować wolności tam, gdzie nie należy; nie narzucać innemu swoich osobistych, może nie najgorszych, ale też tylko ziemskich i doczesnych poglądów. 1 Pojedyńcze przypadki nie tworzą zasady . 2 W sprawach wątpliwych wolność, we wszystkim miłość . 3 Wszystko mi wolno, ale nie wszystko pożyteczne (1 Kor 10,22). Do ks. Włodzimierza Jakowskiego MIC 236