10. BISKUP-GENERAŁ MARIANÓW Wizytator apostolski Achille Ratti, informuja˛c marianów, z˙e ks. Jerzy Matulewicz został biskupem wilen´skim, jednoczes´nie przekazał im informacje˛, „iz˙ Ojciec S´wie˛ty zostawia w dalszym cia˛gu Ojca Jerzego w godnos´ci jenerała Zakonu Marianów. Ojciec be˛dzie rza˛dzic´ Zakonem przez wikariusza generalnego”1. W 1918 r. zgromadzenie liczyło 57 członków, w tym 25 ksie˛z˙y, 3 kleryków, 17 braci i 12 nowicjuszy2. Nalez˙eli oni do trzech domów: w Chicago, na Bielanach i w Mariampolu. W 1919 ojciec generał Matulewicz mianował wikariuszem generalnym na Polske˛ ks. Włodzimierza Jakowskiego3. 16 kwietnia 1922 roku zasta˛pił go ks. Kazimierz Bronikowski4. Wikariuszem na Litwe˛ i Stany Zjednoczone w 1921 roku został ks. Franciszek Bucˇys, który po utworzeniu w 1924 roku domu w Vilani obja˛ł takz˙e Łotwe˛. W 1926 roku powstała prowincja amerykan´ska. Kierował nia˛ ks. Feliks Kudirka.5 Zarówno z wikariuszami generalnymi jak i z poszczególnymi członkami Generał utrzymywał kontakt głównie poprzez korespondencje˛. Do naszych czasów zachowało sie˛ 1069 jego listów w je˛zyku litewskim i polskim. Znaczna wie˛kszos´c´ z nich dotyczy z˙ycia zakonnego wspólnoty. Jeden z cenzorów w procesie beatyfikacyjnym bł. Jerzego Matulewicza wyraził sie˛: „ich czytanie 332 1 LCVA, 1674, 2, vol. 79, list ks. L. Kulwiecia do bp. J. Matulewicza, 18 X 1918. 2 J. Bukowicz, Stan osobowy, placówki i działalnos´c´ marianów, w: Marianie ..., dz. cyt., s. 140. 3 S. Klimaszewski, Zarza˛d generalny i mie˛dzynarodowy dom studiów w Rzymie, w: Marianie ..., dz. cyt., s. 154. 4 Litterae, s. 498, 510, akt zwolnienia ks. W. Jakowskiego, 16 IV 1922 i akt nominacji ks. K. Bronikowskiego, 16 IV 1922. 5 Gaiv., s. 131.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==