Ephemerides Marianorum - Studia historyczno-teologiczne (2012)

Syberii uczył dzieci, podejmował długie podróże misyjne, z których naj- dłuższa trwała 11 miesięcy, zorganizował ochronkę dla sierot, szkółkę parafialną, potajemnie wspierał finansowo zesłańców, wypraszał dla nich różne łaski, służył im sercem i duszą, i wszystkim, co posiadał. W opinii wielu pamiętnikarzy był człowiekiem świętym. Zamordowa- ny został przez bandytów w 1894 r. jako człowiek, który na nieludz- kiej ziemi wygnania był apostołem chrześcijańskiej miłości 123 . 5. Podsumowanie Kiedy analizuje się dwustuletnią historię marianów, od założenia Zakonu do powstania styczniowego, w jej biegu widać wieloaspekto- wą wyraźną ewolucję. Z małego, nieznanego, prawie pustelniczego za- konu, powoli po latach kryzysów, zmagań – wyłania się prężna, apo- stolska wspólnota, działająca na najbardziej potrzebnych społeczeństwu odcinkach: misje i rekolekcje, szkolnictwo, praca charytatywna i pa- rafialna, szeroko pojęte duszpasterstwo, troska o język, kulturę i wol- ność narodową. Aktywna postawa marianów prowadziła do nieuchronnego konflik- tu z władzami carskimi, które w XIX w. dążyły do ujarzmienia i zrusy- fikowania podbitych narodów (Litwinów, Polaków, Białorusinów). Re- presjami starano się osłabić Kościół katolicki, a zwłaszcza zakony, uwa- żane za „bastiony katolicyzmu i ducha polskiego”, co czyniono przez aresztowania, wygnania, ścisłą kontrolę klasztorów, zakaz kontaktów zakonników ze Stolicą Apostolską oraz przez szereg ustaw i dekretów, które nie sprzyjały rozwojowi życia zakonnego. Pomimo wszelakich środków, kar i prześladowań władze carskie konstatowały ze zdziwieniem, że zakony, a w sposób bardzo ewidentny marianie, nie tylko że nie zamierają, ale dosyć dynamicznie się rozwi- jają. W takiej sytuacji władze rosyjskie posunęły się do najbardziej dra- matycznego rozwiązania, to jest do kasaty zakonów w 1864 r., którą oficjalnie motywowano potrzebą reformy zakonów. Na skutek tego ma- rianie oficjalnie „zreformowani” w 1864 r., w 1909 znaleźli się w ta- kiej sytuacji, że w ostatnim ich klasztorze w Mariampolu mieszkał już tylko jeden zakonnik mający pełne uprawnienia. 123 B. Burdziej, Ksiądz Krzysztof Szwermicki ..., 83. Jan Kosmowski MIC 80

RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==