Steponas Matulis new version

urzędowania biskupiego (1919-1923) w diecezji wileńskiej do Kościoła katolickiego weszło 7025 prawosławnych, 98 protestantów, 50 Żydów, 2 muzułmanów 178 . Uważamy również, że przez trzy pozostałe lata urzę- dowania liczba tego typu przypadków wzrosła. Działalność apostolską w tej dziedzinie biskup Jerzy ukoronował głośnym przejściem na wia- rę katolicką rektora cerkiewnego seminarium prawosławnego, archi- mandryty Filipa Morozowa (ur. 1890 r.), Rosjanina, który w Wilnie od 1920 r. miał stałe zamieszkanie. Krótko przed rezygnacją Matulewicza z biskupstwa, mianowicie dnia 1 lipca 1925 r., rektor archimandryta Filip Morozow, w kaplicy biskupiej na ręce biskupa Jerzego złożył wyznanie wiary. Biskup naznaczył go na rektora kościoła Matki Bożej Pociesze- nia, gdzie dnia 6 września tegoż roku odprawił Morozow pierwszą Mszę świętą w obrządku wschodnim. Wileńscy katolicy zmuszali go, żeby zrezygnował również z obrządku wschodniego, lecz biskup Jerzy Ma- tulewicz bronił praw archimandryty słusznie uważając, że przymusowa zmiana obrządku powstrzyma innych od decyzji przejścia do Kościoła katolickiego 179 . W pierwszą rocznicę ingresu do diecezji wileńskiej biskup Jerzy w swoim dzienniku napisał: „Ten rok był ciągłym cierpieniem; rokiem krzyża. Niech będzie Bogu chwała” 180 . Po dwóch mniej więcej latach napisał: „Już trzeci rok zbliża się ku końcowi, gdy jestem w Wilnie, cały ten czas (1918-1921) przeżyłem wśród kolejnych zmian, różnych kłopotów i niedostatków, ciągłych ucisków i bied, niekiedy również wśród niebezpieczeństw dla życia” 181 . Lecz podobnie w całym pozos- tałym okresie posługiwania biskupiego sytuacja niewiele się zmieniła. Absolutnie nie przesadzają ci, którzy mówią, że posługa biskupa Jerzego Matulewicza w Wilnie była nieustanną drogą krzyżową 182 i bezdennym 178 Sprawozdanie bpa Jerzego dla Stolicy Apostolskiej, Wilno, 11 czerwca 1923, AMG, GM, Acta Vilnensia , nr 1, s. 7. 179 Zur Konversion des russischen Archimandriten Philipp Morozow , w: Reichspost , Wien, 9 September 1925. 180 Matulaitis-Matulevičius, Vilniaus dienoraštis , 8 grudnia 1919. 181 W liście do abpa L. Lauriego, Wilno, 1 listopada 1921, ERom., nr 1. 182 Świadkami naocznymi są księża mariańscy, którzy byli osobistymi sekretarza- mi swego przełożonego generalnego i biskupa. W latach 1918-1920 Vilnietis [J. Vaitke- vičius], Arkiv. J. Matulevičius kryžiaus kelias , „Draugas” 23(1934); 24(1934); 26(1934); Reformator – Jerzy Matulewicz 71