Steponas Matulis new version

244 Steponas Matulis MIC E. Kapituła generalna w Gdańsku Ponieważ ta kapituła dała większy niż inne kapituły impuls do roz- szerzenia Zgromadzenia na inne narody, jak Łotwę, Białoruś, Włochy, dlatego wypada o niej coś powiedzieć, zanim będzie mowa o marianach pośród tych narodów. 1. Czynności poprzedzające kapitułę Według obowiązujących wtedy konstytucji mariańskich, kapituła generalna powinna być zwoływana co sześć lat 466 . Ponieważ pierwsza kapituła nadzwyczajna odbyła się w 1911 r. 467 , drugą tedy zwyczajną należałoby zwołać w 1917 r. Zwołaniu jej jednak stanęła na prze- szkodzie wojna ciągnąca się na Litwie i w Polsce prawie rok, a także bardzo skomplikowana sytuacja powojenna 468 . Gdy w 1922 r. ustabili- zowała się w jakimś stopniu sytuacja polityczna, Przełożony General- ny jako biskup wileński postanowił odbyć kapitułę zaraz w następnym roku, a na jej miejsce bardzo chciał mieć Wilno 469 . Ponieważ napięte stosunki polityczne między Polską i Litwą to pragnienie uniemożliwi- ły, a przewidziany na miejsce kapituły Wiedeń nie wybrano, wyzna- czono więc Gdańsk. Ordynariusz lokalny, Edward O’Rurke, bardzo dobry znajomy biskupa i innych marianów, chętnie ich zaprosił do Gdańska na odbycie kapituły i na miejsce obrad wyznaczył szpital sióstr boromeuszek 470 . Według wtedy obowiązujących konstytucji oj- cami kapitulnymi byli: przełożony i jeden delegat z każdego domu, 466 Institutum Fratrum Marianorum , nr 230. 467 Por. tego opracowania: część II, rozdz. I, C, 3. 468 Przełożony Generalny pisząc 19 marca 1920 r. o konieczności zwołania kapituły, wyznaje: „teraz jest jeszcze niemożliwe”. List J. Matulewicza do Būčysa, 19 marca 1920, nr 1. 469 List J. Matulewicza do F. Kudirki, 5 listopada 1922, nr 13; do Būčysa, 17 grudnia 1922, nr 14. 470 Ulica Heumarkt 5 blisko rezydencji biskupiej Heumarkt 6. List J. Matulewicza do Būčysa, 24 kwietnia 1923, nr 19; 25 maja 1923, nr 21; List do niezidentyfikowanego polskiego marianina, 26 czerwca 1923, ERom. Ponieważ dostęp do żadnego z własnych domów w Europie okazał się niemożliwy z powodu jakby stanu wojennego między Po-