EM 2013
by – jak sam twierdził – nie kalać go kwestą, na habit podobny wpraw- dzie do stroju używanego przez członków Zakonu Marianów, ale i róż- niący się odeń zarówno kolorem, który nie jest biały, jak i płaszczem się- gającym tylko do kolan 52 . Natomiast ks. Jędrzej Kitowicz (1728-1804) w swoim Opisie obyczajów za panowania Augusta III , podaje następują- cą charakterystykę stroju mariańskiego, a w niej szczegół odnoszący się do płaszcza: Krój ich sukni taki, jaki był przedtem pijarów, to jest suk- nia długa do ziemi, fałdzista, z przodu zaszyta, z płaszczykiem krótkim do kolan (podkreślenie moje – A.M.) , czapka wykrawanka, kolor bia- ły 53 . Należy tu zaznaczyć, że habit marianów dopełniało nakrycie gło- wy w postaci czarnego biretu i czarnej piuski (a nie białych, jak wie- lu chciałoby widzieć) 54 . Rządy o. Nowickiego charakteryzowały się wieloma śmiałymi refor- mami. Ksiądz Jan Kosmowski MIC, badacz tego okresu historii mariań- skiej, pisze o tym: w drugiej połowie XVIII w. wielu zakonów nie omi- nął kryzys, którego korzeni należy upatrywać przede wszystkim w po- przedniej epoce saskiej. Były one atakowane przez niektórych przedsta- wicieli Oświecenia, którzy zarzucali im bezużyteczność. Ze strony bisku- pów, a także niektórych świeckich, płynęły zachęty pod adresem zako- nów, aby dokonały reformy zgodnie z duchem czasów i aktywnie włą- czyły się w dzieło odnowy kulturalnej i moralnej społeczeństwa. Problem reformy stał się dla Zgromadzenia Marianów zadaniem pierwszorzędnej wagi 55 . W tym kontekście warto przytoczyć mało znany epizod z histo- rii Zgromadzenia, który dowodzi, jak daleko marianie tamtych czasów gotowi byli pójść w owych reformach. Opisuje go mariański historyk, działający w latach 30. ubiegłego stulecia, ks. Stefan Sydry MIC: Spra- wa zmiany habitu była podnoszona ze strony społeczeństwa (podkreśle- nie moje – A.M.) . W 1782 roku odbyła się kapituła o doniosłym znacze- niu, która zamierzyła sobie przeprowadzenie gruntownej reformy całego Zakonu. Na tę kapitułę jako swego przedstawiciela delegował biskup inf- 52 J. Kałowski MIC, Działalność zakonodawcza Księdza Józefa Turczynowicza …, 56. 53 J. Kitowicz, Opis obyczajów za panowania Augusta III , Warszawa 1985. Cytowa- ny fragment pobrano ze zbiorów Wirtualnej Biblioteki Literatury Polskiej; Opis obyczajów …, w rozdziale: O bernardynach i innych zakonach . 54 Por. S. Sydry MIC, Organizacja Zgromadzenia KsiężyMarianóww XVIII wieku …, 80, oraz materiał ikonograficzny z XVIII i XIX w. z Balsamão i z Polski. 55 J. Kosmowski MIC, Marianie w latach 1787-1864 , Warszawa – Lublin 2004, 25. Andrzej Mączyński MIC 534
Made with FlippingBook
RkJQdWJsaXNoZXIy MjI2Mw==